Chùa Giác Lâm
Chùa · Thành phố Hồ Chí Minh
Nội dung tổng quan bên dưới đang chờ biên tập viên kiểm chứng lại với nguồn xác thực — tham khảo, chưa đảm bảo chính xác 100%.
Chùa Giác Lâm (còn có tên Cẩm Sơn tự hay Cẩm Đệm) là một trong những ngôi cổ tự lâu đời nhất tại Thành phố Hồ Chí Minh, được khởi dựng vào năm 1744 trên gò Cẩm Sơn (nay thuộc quận Tân Bình). Chùa là tổ đình tiêu biểu của Phật giáo thiền phái Lâm Tế Nam Bộ, sở hữu kiến trúc chữ Tam bề thế, kho tàng hơn 110 pho tượng gỗ cổ cùng hàng ngàn đĩa gốm trang trí đặc sắc. Ngôi chùa đã được xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia từ năm 1988, giữ vị trí quan trọng trong đời sống tâm linh và di sản văn hóa của thành phố.
Chùa Giác Lâm ở đâu?
Tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Tọa độ: 10.7780295, 106.6492296
Chùa tọa lạc tại số 565 Lạc Long Quân, phường 10, quận Tân Bình, cách trung tâm Quận 1 (khu vực chợ Bến Thành) khoảng 7 km về hướng Tây Bắc. Du khách có thể di chuyển bằng ô tô hoặc xe máy theo lộ trình: Cách Mạng Tháng Tám hướng về Ngã tư Bảy Hiền, rẽ vào đường Lý Thường Kiệt hoặc Lạc Long Quân; chùa nằm bên tay phải. Khu vực này cũng thuận tiện tiếp cận bằng các tuyến xe buýt công cộng (như tuyến số 27, 69, 148 dừng gần chùa).
Chùa Giác Lâm thờ ai?
- Đức Phật Thích Ca Mâu Ni — Giáo chủ cõi Sa Bà. Được phụng thờ chính tại Phật điện theo truyền thống Phật giáo Bắc truyền.
- Đức Phật A Di Đà — Giáo chủ cõi Tây Phương Cực Lạc. Thờ cùng chư Phật Tam thế và Bồ Tát tiếp dẫn tại chính điện.
- Chư vị Bồ Tát (Quán Thế Âm, Địa Tạng, Đại Thế Chí) — Đại từ bi phụ trợ giáo hóa. Thờ tại chính điện và khuôn viên ngoài trời.
- Chư vị Lịch đại Tổ sư — Tiền bối khai sơn và truyền thừa tông phong. Phụng thờ tại nhà Tổ, trong đó có Thiền sư Viên Quang và các thế hệ trụ trì thuộc dòng thiền Lâm Tế.
Chùa Giác Lâm có mấy bàn thờ?
4 ban thờ chính.
- Ban Tam Bảo (Chính điện) — Nằm ở gian trung tâm tòa tiền đường - chính điện, bài trí tầng bậc thờ tượng Phật Thích Ca, A Di Đà, Di Lặc và chư vị Bồ tát, hai bên tả hữu thờ Thập điện Diêm Vương và Thập bát La hán.
- Ban Hộ Pháp và Tiêu Diện Đại Sĩ — Đặt ở hai bên tả hữu lối vào chính điện, trông coi và hộ trì chánh pháp.
- Nhà Tổ — Nằm phía sau chính điện, tôn trí long vị và tượng thờ các thế hệ thiền sư khai sơn, trụ trì cùng chư hương linh tiền bối hữu công.
- Tháp Xá Lợi và tượng Quán Thế Âm lộ thiên — Nằm ở khu vực sân trước khuôn viên, nơi khách thập phương chiêm bái di cốt xá lợi Phật và lễ Bồ Tát Quán Thế Âm.
Lễ hội chính của Chùa Giác Lâm vào thời điểm nào?
Rằm tháng Tư (15/4 âm lịch) — Đại lễ Phật Đản; ngoài ra chùa còn tổ chức trang nghiêm các dịp Rằm tháng Giêng (Thượng nguyên) và Rằm tháng Bảy (Vu Lan - Báo hiếu).
Kinh nghiệm hành lễ
Cách sắm lễ: Sắm lễ thuần chay: hoa tươi (hoa sen, hoa cúc, huệ...), trái cây tươi, hương thơm, nến/đèn, chè, oản hoặc bánh chay. Tuyệt đối không dâng lễ mặn, không mang vàng mã vào đặt trên ban thờ Tam Bảo.
Cách dâng lễ: Trang phục kín đáo, lịch sự, đi nhẹ, nói khẽ. Đặt lễ tại bàn đặt lễ quy định, thắp hương theo số lượng cho phép (thường 1 nén tại lư hương chung bên ngoài để giảm khói). Đứng trang nghiêm vái lễ ban Tam Bảo trước, sau đó qua nhà Tổ bái tạ chư vị Tổ sư.
Cách hạ lễ: Sau khi lễ xong, vái tạ và hạ lễ phẩm chay mang về lấy lộc hoặc tùy hỷ gửi lại nhà chùa thụ lộc chúng tăng; bỏ rác đúng nơi quy định, không tùy tiện tự ý mang đồ thờ tự đi nơi khác.
Văn khấn tham khảo
Văn khấn tham khảo chung theo loại hình tín ngưỡng, không phải văn bản chính thức của di tích.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần) Con kính lạy mười phương chư Phật, chư Đại Bồ Tát, chư Hiền Thánh Tăng, Hộ Pháp Thiện Thần, Tiêu Diện Đại Sĩ. Hôm nay là ngày... tháng... năm... (Âm lịch) Tín chủ (chúng) con là:... Ngụ tại:... Thành tâm đến trước Phật đài, nơi cổ tự Giác Lâm thanh tịnh, chúng con kính dâng nén tâm hương, hoa quả, phẩm vật, cúi xin mười phương chư Phật rủ lòng từ bi gia hộ. Nguyện cầu quốc thái dân an, phong điều vũ thuận. Cầu xin cho gia đạo chúng con thân tâm thường an lạc, tiêu trừ nghiệp chướng, bệnh tật tiêu trừ, vạn sự hanh thông, hướng thiện tu tập. Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin chư Phật, chư Bồ Tát chứng minh gia hộ. Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Thông tin tổng quan
Là một trong những ngôi chùa cổ xưa nhất của vùng đất Gia Định xưa (TP.HCM ngày nay), được xem là tổ đình của thiền phái Lâm Tế dòng Liễu Quán ở Nam Bộ; lưu giữ kho tàng đồ sộ gồm hơn 100 pho tượng gỗ cổ, bao lam chạm trổ tinh xảo và hệ thống tháp mộ cổ phản ánh đặc trưng văn hóa Phật giáo Nam Bộ thế kỷ 18-19.
Năm khởi dựng: 1744
Kiến trúc: Kiến trúc chữ 'Tam' (三) truyền thống của chùa Nam Bộ gồm ba gian nối liền: chính điện, giảng đường và nhà tổ. Toàn bộ công trình sử dụng hệ cột gỗ lim chịu lực, mái lợp ngói âm dương dạng đao thẳng. Nội thất nổi bật với các mảng phù điêu thế kỷ 18-19, hơn 7.000 đĩa gốm sứ trang trí trên các vách và bao lam, cùng tháp Xá Lợi lục giác 7 tầng cao hơn 32m xây dựng ở phía trước sân.
Xếp hạng di tích: Quyết định số 1288VH/QĐ ngày 16/11/1988 của Bộ Văn hóa (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) công nhận là Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.