Chùa Tiêu Sơn
Chùa · Thành phố Bắc Ninh
Nội dung tổng quan bên dưới đang chờ biên tập viên kiểm chứng lại với nguồn xác thực — tham khảo, chưa đảm bảo chính xác 100%.
Chùa Tiêu Sơn là một ngôi chùa cổ kính và linh thiêng tọa lạc tại Phố Nghiêm Xá, Thành phố Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. Chùa không chỉ là trung tâm tín ngưỡng Phật giáo mà còn là di tích lịch sử - văn hóa quan trọng, gắn liền với Thiền sư Vạn Hạnh và sự ra đời của Thiền phái Tiêu Sơn. Chùa thờ Đức Phật Thích Ca Mâu Ni cùng các vị Bồ Tát, Hộ Pháp và các vị Thánh Mẫu trong tín ngưỡng dân gian. Lễ hội chính của chùa diễn ra vào mùng 8 tháng Giêng âm lịch hàng năm. Với kiến trúc truyền thống và giá trị lịch sử sâu sắc, Chùa Tiêu Sơn là điểm đến thu hút đông đảo Phật tử và du khách.
Chùa Tiêu Sơn ở đâu?
Phố Nghiêm Xá, Thành phố Từ Sơn, Thành phố Bắc Ninh.
Tọa độ: 21.1344646, 105.9928637
Chùa Tiêu Sơn nằm tại Phố Nghiêm Xá, Thành phố Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. Từ trung tâm Thành phố Bắc Ninh, có thể di chuyển bằng xe máy hoặc ô tô theo Quốc lộ 1A về phía Hà Nội, rẽ vào đường tỉnh 277, sau đó đi thêm khoảng 10-15 phút là đến chùa. Tổng quãng đường khoảng 15-20km, thời gian di chuyển khoảng 30-45 phút tùy tình hình giao thông.
Chùa Tiêu Sơn thờ ai?
- Đức Phật Thích Ca Mâu Ni — Giáo chủ cõi Ta Bà, người sáng lập Phật giáo. Là vị Phật trung tâm được thờ phụng tại các chùa thuộc hệ phái Phật giáo Đại thừa.
- Các vị Bồ Tát — Những vị đã giác ngộ nhưng nguyện ở lại thế gian để cứu độ chúng sinh. Thường bao gồm Quán Thế Âm Bồ Tát, Địa Tạng Vương Bồ Tát, Đại Thế Chí Bồ Tát...
- Các vị Hộ Pháp — Những vị thần bảo vệ Phật pháp và chúng sinh. Thường là Vi Đà Hộ Pháp, Tiêu Diện Đại Sĩ...
Chùa Tiêu Sơn có mấy bàn thờ?
4 ban thờ chính.
- Tam Bảo (Phật điện) — Nơi thờ chính các pho tượng Phật, Bồ Tát, biểu trưng cho Phật, Pháp, Tăng. Đây là nơi quan trọng nhất trong chùa.
- Nhà Mẫu — Nơi thờ các vị Thánh Mẫu trong tín ngưỡng thờ Mẫu của người Việt, thường bao gồm Tam Tòa Thánh Mẫu, Ngũ Vị Tôn Ông...
- Ban thờ Đức Ông — Thờ Đức Ông (Già Lam Chân Tể), vị thần cai quản, bảo vệ chùa chiền.
- Ban thờ Thánh Hiền — Thờ các vị Tổ sư, các vị cao tăng có công với chùa hoặc Phật giáo.
Lễ hội chính của Chùa Tiêu Sơn vào thời điểm nào?
Mùng 8 tháng Giêng âm lịch — Lễ hội Chùa Tiêu Sơn được tổ chức vào mùng 8 tháng Giêng hàng năm, thu hút đông đảo Phật tử và du khách thập phương đến chiêm bái, cầu an.
Kinh nghiệm hành lễ
Cách sắm lễ: Lễ vật dâng Phật thường là đồ chay, thanh tịnh như hương, hoa tươi, quả chín, oản, xôi chè, bánh kẹo. Tránh dâng đồ mặn, rượu bia. Lễ vật dâng Mẫu hoặc Đức Ông có thể có thêm đồ mặn (nhưng không đặt chung với ban Phật).
Cách dâng lễ: Khi vào chùa, nên đi cửa bên (cửa Giả Quan hoặc Không Quan), tránh đi cửa chính giữa (cửa Trung Quan). Dâng hương theo thứ tự từ ban chính (Tam Bảo) rồi đến các ban thờ khác. Thắp hương vừa đủ, không nên thắp quá nhiều. Khi lễ, nên giữ tâm thanh tịnh, trang nghiêm, thành kính.
Cách hạ lễ: Sau khi lễ xong, có thể xin lộc tại các ban thờ (nếu có). Khi ra về, nên đi cửa bên, không quay lưng lại ban thờ chính. Lễ vật đã dâng có thể mang về thụ lộc cùng gia đình, hoặc để lại chùa tùy quy định.
Văn khấn tham khảo
Văn khấn tham khảo chung theo loại hình tín ngưỡng, không phải văn bản chính thức của di tích.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần) Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Đức Phật Thích Ca Mâu Ni, Đức Phật A Di Đà, Đức Quán Thế Âm Bồ Tát, Đức Địa Tạng Vương Bồ Tát, cùng chư vị Bồ Tát, Hiền Thánh Tăng. Con kính lạy các vị Hộ Pháp, Long Thần, Già Lam Chân Tể, Tiêu Diện Đại Sĩ. Đệ tử con tên là... (tên), pháp danh (nếu có)... Ngụ tại... (địa chỉ). Hôm nay là ngày... tháng... năm... (âm lịch). Đệ tử con thành tâm đến chùa... (tên chùa) dâng hương lễ Phật, cầu nguyện cho quốc thái dân an, phong điều vũ thuận, gia đình con được bình an, mạnh khỏe, tai qua nạn khỏi, công việc hanh thông, vạn sự như ý. Nguyện xin chư Phật, chư Bồ Tát, chư Hiền Thánh Tăng, chư vị Hộ Pháp từ bi gia hộ cho con và gia đình được như sở nguyện. Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Thông tin tổng quan
Chùa Tiêu Sơn là một ngôi chùa cổ có ý nghĩa lịch sử và văn hóa quan trọng, gắn liền với sự phát triển của Phật giáo Việt Nam. Đây là nơi tu hành của Thiền sư Vạn Hạnh, người có công lớn trong việc phò tá Lý Công Uẩn lên ngôi vua, lập nên nhà Lý. Chùa cũng là nơi phát tích của Thiền phái Tiêu Sơn, một trong những thiền phái cổ xưa của Phật giáo Việt Nam.
Năm khởi dựng: Chưa xác định chính xác năm khởi dựng, nhưng được cho là có từ thời Tiền Lê hoặc đầu thời Lý, gắn liền với Thiền sư Vạn Hạnh (thế kỷ X-XI).
Kiến trúc: Chùa Tiêu Sơn mang kiến trúc truyền thống của các ngôi chùa cổ Việt Nam, với các hạng mục chính như Tam quan, Tiền đường, Thượng điện, Nhà Tổ, Nhà Mẫu. Các công trình được xây dựng bằng gỗ lim, gạch nung, ngói mũi hài, với các họa tiết chạm khắc tinh xảo, mang đậm dấu ấn nghệ thuật kiến trúc Phật giáo.
Xếp hạng di tích: Chùa Tiêu Sơn đã được công nhận là Di tích lịch sử - văn hóa cấp Quốc gia.