Cửa Hậu
Di tích lịch sử · Tỉnh Khánh Hòa
Nội dung tổng quan bên dưới đang chờ biên tập viên kiểm chứng lại với nguồn xác thực — tham khảo, chưa đảm bảo chính xác 100%.
Cửa Hậu là cổng phía Bắc của Thành cổ Diên Khánh, tọa lạc tại thị trấn Diên Khánh, tỉnh Khánh Hòa. Công trình được xây dựng vào năm 1793 dưới thời chúa Nguyễn Ánh theo kiến trúc thành lũy quân sự kiểu Vauban. Đây là một trong bốn cổng thành bằng gạch vòm cuốn còn tương đối nguyên vẹn, minh chứng cho giai đoạn lịch sử giao tranh Tây Sơn - nhà Nguyễn và phong trào Cần Vương chống Pháp cuối thế kỷ 19.
Cửa Hậu ở đâu?
Tại Tỉnh Khánh Hòa.
Tọa độ: 12.2565743, 109.0927688
Nằm tại thị trấn Diên Khánh, huyện Diên Khánh, tỉnh Khánh Hòa. Từ trung tâm thành phố Nha Trang, di chuyển theo đường 23 Tháng 10 về hướng tây khoảng 10 - 11 km đến trung tâm thị trấn Diên Khánh, sau đó rẽ vào đường Lý Tự Trọng để tiếp cận cổng Cửa Hậu (cổng phía Bắc của Thành cổ Diên Khánh). Du khách có thể dễ dàng di chuyển bằng ô tô, xe máy hoặc xe buýt nội tỉnh.
Nhân vật lịch sử liên quan
- Nguyễn Ánh — Chúa Nguyễn (sau là vua Gia Long). Hạ lệnh cho quân lính và dân phu đắp thành Diên Khánh vào năm 1793 để làm bàn đạp quân sự phòng thủ và phản công quân Tây Sơn.
- Võ Tánh — Tướng lĩnh thời chúa Nguyễn. Cùng Hoàng tử Cảnh trực tiếp chỉ huy việc thi công, đắp lũy xây thành Diên Khánh năm 1793.
- Trịnh Phong — Thủ lĩnh phong trào Cần Vương tại Khánh Hòa. Chiếm giữ thành Diên Khánh năm 1885 làm căn cứ kháng chiến chống thực dân Pháp.
Sự kiện lịch sử gắn với Cửa Hậu
Năm 1793, sau khi chiếm lại Diên Khánh từ quân Tây Sơn, chúa Nguyễn Ánh cho xây dựng tòa thành kiên cố kiểu Vauban để củng cố phòng tuyến. Trong suốt giai đoạn chiến tranh Tây Sơn - Nguyễn Ánh, thành Diên Khánh là vị trí chiến lược liên tục diễn ra các cuộc vây hãm, công thủ ác liệt. Đến năm 1885, phong trào Cần Vương do 'Bình Tây Đô đốc' Trịnh Phong lãnh đạo đã lấy thành làm đại bản doanh chống Pháp.
Thông tin tham quan
Khu di tích mở cửa tự do cho khách tham quan ngoài trời tất cả các ngày trong tuần. Không thu phí tham quan. Du khách lưu ý tuân thủ ý thức bảo vệ di tích, không vẽ bậy, leo trèo làm hư hại tường thành và kết cấu vọng lầu.
Thông tin tổng quan
Cửa Hậu là một trong bốn cổng thành cổ (Đông, Tây, Tiền, Hậu) còn sót lại nguyên vẹn của Thành cổ Diên Khánh - một trong những công trình kiến trúc phòng thủ quân sự kiểu Vauban đầu tiên và hiếm hoi thời Nguyễn còn tồn tại ở miền Trung Việt Nam.
Năm khởi dựng: 1793
Kiến trúc: Cửa Hậu xây bằng gạch vòm cuốn theo phong cách kiến trúc quân sự Vauban kết hợp truyền thống Việt Nam. Phía trên vòm cổng là vọng lâu hai tầng mái ngói âm dương có lan can bao quanh dùng để canh gác, hai bên có bậc thang gạch dẫn lên mặt thành.
Xếp hạng di tích: Nằm trong quần thể Thành cổ Diên Khánh, được xếp hạng Di tích lịch sử cấp Quốc gia theo Quyết định số 2015/QĐ-BT ngày 28/12/1988 của Bộ Văn hóa - Thông tin.