Đình Tam Tảo
Đình · Thành phố Bắc Ninh
Nội dung tổng quan bên dưới đang chờ biên tập viên kiểm chứng lại với nguồn xác thực — tham khảo, chưa đảm bảo chính xác 100%.
Đình Tam Tảo nằm tại thôn Tam Tảo, xã Phú Lâm, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh. Công trình là trung tâm tín ngưỡng của cộng đồng cư dân làng cổ Tam Tảo, thờ phụng nhị vị Thành hoàng Đào Kỳ và phu nhân Phương Dung công chúa - các tướng lĩnh có công thời Hai Bà Trưng. Nằm trong cụm di tích lịch sử - văn hóa Tam Tảo được xếp hạng cấp Quốc gia năm 1988, đình giữ gìn các giá trị kiến trúc nghệ thuật gỗ truyền thống và là không gian diễn ra hội làng giàu bản sắc vào dịp mùng 10 tháng 2 âm lịch hằng năm.
Đình Tam Tảo ở đâu?
Huyện Tiên Du, Thành phố Bắc Ninh.
Tọa độ: 21.1606465, 106.0041831
Cách trung tâm thành phố Bắc Ninh khoảng 8–10 km về phía Tây Nam. Du khách có thể di chuyển thuận tiện bằng ô tô hoặc xe máy theo tuyến đường Lý Anh Tông hoặc Tỉnh lộ 286 hướng về xã Phú Lâm (huyện Tiên Du), thời gian di chuyển khoảng 15–20 phút.
Đình Tam Tảo thờ ai?
- Đào Kỳ (Phụ quốc Đại vương) — Thành hoàng làng. Tướng lĩnh thời Hai Bà Trưng, có công đánh giặc hộ quốc an dân, được dân làng phụng thờ.
- Phương Dung công chúa — Thần chủ / Thành hoàng phối thờ. Phu nhân tướng Đào Kỳ, nữ tướng tài ba thời Hai Bà Trưng cùng phò trợ đánh giặc.
Đình Tam Tảo có mấy bàn thờ?
2 ban thờ chính.
- Ban Tiền tế / Đại đình — Nơi thực hiện nghi thức tế lễ chung của làng và cộng đồng.
- Ban Hậu cung (Thượng điện) — Nơi tôn trí bài vị, ngai thờ và long ngai thần tượng của các vị Thành hoàng bảo trợ làng.
Lễ hội chính của Đình Tam Tảo vào thời điểm nào?
Mùng 10 tháng 2 âm lịch — Hội làng Tam Tảo diễn ra từ ngày mùng 9 đến 11 tháng 2 âm lịch (chính hội mùng 10). Lễ hội có rước kiệu truyền thống, tế nam quan, tế nữ quan cùng nhiều hoạt động văn hóa dân gian đặc trưng vùng Kinh Bắc như hát quan họ, đấu vật.
Kinh nghiệm hành lễ
Cách sắm lễ: Lễ vật tùy tâm chuẩn bị: hương, hoa tươi quả ngọt, trầu cau, trà, rượu, tiền vàng mã. Lễ mặn (nếu có) thường gồm xôi, gà luộc hoặc giò lụa dâng tại ban Tiền tế, tránh đặt lễ mặn bừa bãi.
Cách dâng lễ: Dâng lễ theo trật tự từ ngoài vào trong: đặt lễ tại ban Tiền tế trước, thắp hương và khấn bái trang nghiêm, sau đó hướng tâm về phía Hậu cung.
Cách hạ lễ: Chờ tàn tuần hương (thường khoảng hai phần ba nén), vái tạ xin phép hạ lễ; hóa tiền vàng tại lò hóa sớ riêng của đình và thụ lộc.
Văn khấn tham khảo
Văn khấn tham khảo chung theo loại hình tín ngưỡng, không phải văn bản chính thức của di tích.
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần). Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần. Con kính lạy ngài Đương niên Thiên quan, ngài Đương cảnh Thành hoàng Chư vị Đại Vương, ngài Bản xứ Thần linh Thổ địa, Tôn thần cai quản trong khu vực này. Tín chủ (chúng) con là: ... Ngụ tại: ... Hôm nay là ngày ... tháng ... năm ... Tín chủ con thành tâm sắm sửa hương hoa, lễ vật, kim ngân trà quả, thắp nén tâm hương dâng lên trước án. Kính mời ngài Đương cảnh Thành hoàng Chư vị Đại Vương lai lâm trước án, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật. Cúi xin các ngài phù hộ độ trì cho tín chủ chúng con gia đạo hưng long, sở cầu như ý, sở nguyện tòng tâm, mọi sự bình an, công việc hanh thông. Giải trừ tai ách, ban tài tiếp lộc, gia đình hòa thuận. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được phù hộ độ trì. Nam mô A Di Đà Phật (3 lần).
Thông tin tổng quan
Trung tâm sinh hoạt văn hóa - tín ngưỡng cổ truyền của nhân dân địa phương, lưu giữ ký ức lịch sử về phong trào khởi nghĩa Hai Bà Trưng và nghệ thuật chạm khắc kiến trúc cổ truyền Kinh Bắc.
Năm khởi dựng: Thời Hậu Lê (chưa xác định chính xác năm khởi dựng)
Kiến trúc: Kiến trúc khung gỗ lim cổ truyền gồm tòa Tiền tế và Hậu cung, hệ mái lợp ngói mũi hài cong vút, vì kèo chạm khắc hoa văn đề tài tứ linh, tứ quý và mây lửa tinh xảo đặc trưng đồng bằng Bắc Bộ.
Xếp hạng di tích: Xếp hạng Di tích Lịch sử - Kiến trúc nghệ thuật cấp Quốc gia theo Quyết định số 28-VH/QĐ ngày 18/01/1988 của Bộ Văn hóa (nằm trong Cụm di tích Đền - Chùa - Đình Tam Tảo).