Đình Tân Ba
Đình · Thành phố Hồ Chí Minh
Nội dung tổng quan bên dưới đang chờ biên tập viên kiểm chứng lại với nguồn xác thực — tham khảo, chưa đảm bảo chính xác 100%.
Đình Tân Ba là di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh tọa lạc tại phường Thái Hòa, thành phố Tân Uyên, tỉnh Bình Dương. Đình thờ Thành hoàng Bổn Cảnh – vị phúc thần được triều đình nhà Nguyễn ban sắc phong dưới thời vua Tự Đức năm 1852 – cùng các bậc Tiền hiền, Hậu hiền có công khai khẩn đất đai vùng ven sông Đồng Nai. Ngôi đình gìn giữ nét kiến trúc truyền thống Nam Bộ và là nơi diễn ra lễ hội Kỳ yên thường niên vào rằm tháng 11 âm lịch, quy tụ đông đảo người dân địa phương tham gia sinh hoạt văn hóa tâm linh.
Đình Tân Ba ở đâu?
Tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Tọa độ: 10.976124, 106.767817
Đình Tân Ba tọa lạc gần trục ĐT747 và sông Đồng Nai, thuộc phường Thái Hòa, thành phố Tân Uyên, tỉnh Bình Dương (giáp ranh khu vực Thủ Đức, TP.HCM). Từ trung tâm TP.HCM cách khoảng 28–30 km (khoảng 50–60 phút di chuyển bằng ô tô hoặc xe máy) theo hướng Quốc lộ 13 nối ĐT743 qua ngã tư Miếu Ông Cù vào ĐT747. Từ trung tâm TP. Thủ Dầu Một cách khoảng 15 km về phía Đông.
Đình Tân Ba thờ ai?
- Thành hoàng Bổn Cảnh — Thần chủ bảo hộ sơn xuyên bản cảnh, che chở cho nhân dân địa phương. Đình được vua Tự Đức ban sắc phong vào năm Nhâm Tý (1852)
- Tả ban, Hữu ban liệt vị — Các vị thần linh phò trợ hai bên Tả - Hữu chánh điện. Phối thờ theo quy thức đình làng Nam Bộ
- Tiền hiền, Hậu hiền — Những bậc tiền nhân có công khai hoang mở đất, quy tập dân cư và phát triển xóm làng Tân Ba. Thờ tại hậu đình/hậu sở
Đình Tân Ba có mấy bàn thờ?
4 ban thờ chính.
- Ban Chánh điện (thờ Thành hoàng Bổn Cảnh) — Nằm ở trung tâm gian chính, đặt linh vị và hòm sắc phong thần.
- Ban Tả ban và Hữu ban — Bố trí đăng đối hai bên tả, hữu trước gian chánh điện.
- Ban Tiền hiền - Hậu hiền — Đặt ở phía sau chánh điện hoặc nhà hậu tạ tiền bối khai sơn lập làng.
- Bàn Thần Nông / Bia Bạch Hổ — Bố trí ngoài sân đình phía trước tiền sảnh theo lệ tục cầu mưa thuận gió hòa và trấn trạch.
Lễ hội chính của Đình Tân Ba vào thời điểm nào?
Ngày 15 đến 16 tháng 11 âm lịch — Lễ Kỳ yên thường niên với các nghi thức tế lễ truyền thống: lễ thỉnh sắc, túc yết, đoàn cả, xây chầu đại bội và dâng hương cầu quốc thái dân an.
Kinh nghiệm hành lễ
Cách sắm lễ: Lễ vật tùy tâm giản dị, bao gồm: nhang, đèn cầy (hoặc nến), hoa tươi, đĩa quả tươi ngũ quả, trầu cau, trà, rượu trắng. Có thể chuẩn bị thêm xôi gấc, gà trống luộc hoặc thịt heo quay nếu dâng lễ mặn.
Cách dâng lễ: Trang phục nghiêm chỉnh, kín đáo. Bày biện lễ vật tại bàn hương án quy định; thắp hương khấn vái trang nghiêm tại ban Chánh điện Thành hoàng trước, sau đó xá tạ Tả ban, Hữu ban và ban Tiền hiền - Hậu hiền.
Cách hạ lễ: Sau khi nén nhang tàn quá 2/3, chấp tay vái tạ xin phép hạ lễ và hóa sớ, tiền vàng mã (nếu có) đúng nơi quy định; giữ gìn vệ sinh chung trong khuôn viên đình.
Văn khấn tham khảo
Văn khấn tham khảo chung theo loại hình tín ngưỡng, không phải văn bản chính thức của di tích.
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần). Con kính lạy Chín phương Trời, Mười phương Chư Phật, Chư Phật Mười phương. Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần. Con kính lạy ngài Đương niên Thiên quan Bản cảnh Thành hoàng Đại Vương, cùng chư vị Tôn thần cai quản nơi bản hạt. Con kính lạy các bậc Tiền hiền, Hậu hiền, chư vị tiền bối khai sáng bản thôn. Tín chủ con là:... Ngụ tại:... Hôm nay ngày... tháng... năm... (Âm lịch), nhân tiết lành đến trước án đình thần, thành tâm sắm sửa hương hoa lễ vật, dâng lên trước án. Kính xin chư vị Tôn thần giáng lâm chứng giám, phù hộ độ trì cho gia đạo bình an, tai qua nạn khỏi, công việc hanh thông, sở cầu như ý, bản ấp yên vui, bốn mùa hòa thuận. Giãi tấm lòng thành, cúi xin chứng giám. Nam mô A Di Đà Phật (3 lần, 3 lạy).
Thông tin tổng quan
Đình Tân Ba là trung tâm tín ngưỡng cổ truyền của cư dân địa phương ven sông Đồng Nai, lưu giữ các giá trị văn hóa, kiến trúc nghệ thuật và dấu ấn quá trình khẩn hoang lập làng của người Việt tại vùng đất Đông Nam Bộ.
Năm khởi dựng: Khoảng thế kỷ XIX (nhận sắc phong triều Nguyễn năm 1852)
Kiến trúc: Đình mang bố cục mặt bằng chữ Tam/chữ Đinh đặc trưng của đình làng Nam Bộ; kết cấu khung gỗ, mái lợp ngói âm dương, bờ nóc trang trí lưỡng long tranh châu và các hoa văn đắp nổi mang nét tạo hình dân gian.
Xếp hạng di tích: Di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh (UBND tỉnh Bình Dương xếp hạng năm 2004)