Đình Tân Lân
Đình · Thành phố Đồng Nai
Nội dung tổng quan bên dưới đang chờ biên tập viên kiểm chứng lại với nguồn xác thực — tham khảo, chưa đảm bảo chính xác 100%.
Đình Tân Lân tọa lạc bên bờ sông Đồng Nai, thuộc phường Hòa Bình, thành phố Biên Hòa. Đây là ngôi đình cổ quy mô thờ Thượng tướng Tổng binh Trần Thượng Xuyên – người có công lớn trong việc khai phá và xây dựng thương cảng Nông Nại đại phố (Cù lao Phố) sầm uất vào thế kỷ 17. Ngôi đình là di tích lịch sử và kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia đặc sắc, kết hợp hài hòa phong cách kiến trúc Nam Bộ với nghệ thuật chạm khắc và gốm men Cây Mai truyền thống.
Đình Tân Lân ở đâu?
Tại Thành phố Đồng Nai.
Tọa độ: 10.9473326, 106.8117424
Đình Tân Lân tọa lạc trên đường Nguyễn Văn Trị, phường Hòa Bình, thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai (ngay ven bờ sông Đồng Nai). Di tích cách trung tâm thành phố Biên Hòa (khu vực Công viên Biên Hùng) khoảng 1,5 km, cách trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh khoảng 30 km. Du khách có thể dễ dàng tiếp cận bằng xe máy, ô tô cá nhân hoặc xe buýt nội tỉnh Biên Hòa.
Đình Tân Lân thờ ai?
- Trần Thượng Xuyên (Trần Thắng Tài) — Thành hoàng / Phúc thần khai khẩn. Danh tướng nhà Minh quy phục chúa Nguyễn năm 1679, được giao trọng trách khai hoang, lập nên thương cảng Nông Nại đại phố (Cù lao Phố), đặt nền móng thịnh vượng cho vùng đất Biên Hòa - Đồng Nai.
- Tiền hiền, Hậu hiền, Tả ban, Hữu ban — Thần bản xứ và các bậc tiền nhân khai canh khai cư. Phối thờ theo lề lối truyền thống của đình làng Nam Bộ.
Đình Tân Lân có mấy bàn thờ?
3 ban thờ chính.
- Tiền đình (Tiền điện) — Gian tiền tế, nơi đặt bàn hương án tiếp lễ ban đầu và tổ chức các nghi thức đón rước.
- Chánh điện — Nơi đặt khám thờ và long vị / tượng Đức Ông Trần Thượng Xuyên ở vị trí trung tâm, bên tả thờ Tả ban liệt vị, bên hữu thờ Hữu ban liệt vị.
- Hậu điện — Không gian thờ Tiền hiền, Hậu hiền, các bậc tiền bối và bá tánh có công đóng góp xây dựng đình.
Lễ hội chính của Đình Tân Lân vào thời điểm nào?
23 tháng 10 âm lịch — Lễ hội cúng giỗ Đức Ông Trần Thượng Xuyên kết hợp Đại lễ Kỳ yên hàng năm, thực hiện theo nghi thức cổ truyền Nam Bộ với các tuần tế, dâng hương, biểu diễn nghệ thuật truyền thống thu hút đông đảo người dân địa phương và các bang hội người Hoa.
Kinh nghiệm hành lễ
Cách sắm lễ: Lễ vật chuẩn bị tùy tâm, thông thường gồm hương thơm, hoa tươi, quả ngọt, đèn cầy (nến), trà, nước sạch, trầu cau. Dịp lễ Kỳ yên hay cúng giỗ, ban quản lý hoặc người dân có thể dâng lễ tam sanh, xôi thịt theo tập tục địa phương. Khách viếng thập phương chỉ nên chuẩn bị lễ chay thanh tịnh.
Cách dâng lễ: Dâng lễ vật tại bàn hương án chung hoặc hướng dẫn của ban quản trị; thắp hương nghiêm cẩn từ gian Tiền đình rồi vào Chánh điện lễ bái Đức Ông Trần Thượng Xuyên, sau đó sang hai bên Tả Hữu ban và ra Hậu điện. Cần ăn mặc kín đáo, giữ thái độ trang nghiêm, không tự ý xê dịch khí tự và đồ thờ cúng.
Cách hạ lễ: Chờ tàn tuần nhang, vái lạy tạ thần rồi xin phép hạ lễ vật. Tiền vàng mã dâng cúng (nếu có) phải đem hóa tại lư hóa vàng riêng biệt của đình, chấp hành các quy định về an toàn phòng cháy chữa cháy đối với di tích kiến trúc gỗ.
Văn khấn tham khảo
Văn khấn tham khảo chung theo loại hình tín ngưỡng, không phải văn bản chính thức của di tích.
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần). Con kính lạy Chín phương Trời, Mười phương Chư Phật, Chư Phật Mười phương. Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần. Con kính lạy Ngài Bản cảnh Thành hoàng, chư vị Đại Vương, Tả ban, Hữu ban, chư vị Tôn thần cai quản nơi đây. Con kính lạy chư vị Tiền hiền khai khẩn, Hậu hiền khai cơ, chư hương linh tiền bối. Tín chủ (chúng) con là: ... Ngụ tại: ... Hôm nay là ngày ... tháng ... năm ... Tín chủ con thành tâm sắm sửa hương hoa, trà quả, lễ vật dâng cúng trước linh tọa chư vị Tôn thần. Cung kính tưởng niệm công đức to lớn của Đức Ông cùng tiền nhân đã có công khai hoang lập ấp, che chở độ trì cho muôn dân an cư lạc nghiệp. Chúng con cầu xin chư vị Thần linh chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, phù hộ độ trì cho toàn gia quyến đặng bình an, mạnh khỏe, gia đạo thuận hòa, công việc hanh thông, mưa thuận gió hòa, quốc thái dân an. Tín chủ con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin chứng giám. Nam mô A Di Đà Phật (3 lần).
Thông tin tổng quan
Đình Tân Lân là di tích lịch sử - văn hóa tiêu biểu của tỉnh Đồng Nai, gắn liền với tiến trình Nam tiến mở đất và hình thành vùng đô thị Biên Hòa xưa. Đây cũng là biểu tượng giao lưu văn hóa và đoàn kết giữa cộng đồng người Việt và người Hoa Minh Hương.
Năm khởi dựng: Khoảng đầu thế kỷ 19 (dời về vị trí hiện tại năm 1935)
Kiến trúc: Đình xây theo lối chữ Tam truyền thống của đình làng Nam Bộ gồm ba gian nối liền: Tiền đình, Chánh điện và Hậu điện. Mái lợp ngói âm dương với các quần thể tượng gốm men Cây Mai rực rỡ thể hiện đề tài 'Lưỡng long tranh châu', 'Bát tiên', điển tích xưa. Bên trong có nhiều mảng chạm khắc gỗ tinh xảo, bao lam, hoành phi, liễn đối thếp vàng mang đậm dấu ấn mỹ thuật Việt - Hoa cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20.
Xếp hạng di tích: Được Bộ Văn hóa - Thông tin xếp hạng Di tích Lịch sử - Kiến trúc nghệ thuật cấp Quốc gia theo Quyết định số 43-VH/QĐ ngày 07/01/1991.