Đình Tân Xuân
Đình · Tỉnh Khánh Hòa
Nội dung tổng quan bên dưới đang chờ biên tập viên kiểm chứng lại với nguồn xác thực — tham khảo, chưa đảm bảo chính xác 100%.
Đình Tân Xuân là cơ sở tín ngưỡng dân gian nằm tại khu vực ven biển Đông Hải. Đình giữ vai trò trung tâm tâm linh làng xã, thờ cúng Thành hoàng bản cảnh cùng các bậc Tiền hiền khai hoang mở đất, là nơi tổ chức các kỳ cúng tế cầu cho xóm làng bình an và nghề lặn/đánh bắt biển thuận lợi của cư dân địa phương.
Đình Tân Xuân ở đâu?
Đông Hải, Tỉnh Khánh Hòa.
Tọa độ: 11.5480606, 109.0267066
Di tích nằm tại khu vực phường Đông Hải (khu vực duyên hải giáp ranh vịnh Phan Rang). Từ trung tâm TP. Phan Rang - Tháp Chàm, di chuyển theo đường Hải Thượng Lãn Ông hoặc đường 16 Tháng 4 về hướng Đông Nam khoảng 6-8 km tới cảng Đông Hải; đình nằm trong khu dân cư ven biển, thuận tiện tiếp cận bằng xe máy hoặc ô tô con.
Đình Tân Xuân thờ ai?
- Thành hoàng làng — Bảo trợ cộng đồng làng xã. Đối tượng phụng thờ chính theo phong tục đình làng truyền thống Việt Nam.
- Tiền hiền, Hậu hiền — Thần nhân/Tiền bối khai khẩn. Các bậc tiền nhân có công khai phá đất đai, lập làng Tân Xuân và duy trì xóm ấp.
Đình Tân Xuân có mấy bàn thờ?
3 ban thờ chính.
- Chính điện (Ban thờ Thành hoàng) — Đặt ở vị trí trung tâm hậu cung, phụng thờ Thần hoàng bản cảnh.
- Ban Tả ban - Hữu ban — Bố trí hai bên tả hữu gian chính, phối thờ các bậc phụ tá và thần linh bản thổ.
- Ban Tiền hiền - Hậu hiền — Thường đặt ở gian tiền tế hoặc hai bên nách đình, tưởng nhớ tiền nhân khai khẩn.
Lễ hội chính của Đình Tân Xuân vào thời điểm nào?
Xuân thu nhị kỳ (thường vào dịp rằm tháng 2 hoặc rằm tháng 8 Âm lịch) — Lễ cúng kỳ yên thường niên của cộng đồng làng ven biển, cầu quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, ngư dân đi biển bình an.
Kinh nghiệm hành lễ
Cách sắm lễ: Lễ vật chuẩn bị trang trọng, giản dị: hương, hoa tươi, quả tươi (mâm ngũ quả), trầu cau, nước sạch, đèn cầy (nến), giấy tiền vàng mã truyền thống. Có thể chuẩn bị xôi chè hoặc cỗ mặn thanh tịnh theo phong tục địa phương vào dịp tế lễ.
Cách dâng lễ: Trang phục lịch sự, kín đáo. Đặt lễ vật lên bàn hương án tại tiền đình hoặc trung tâm chính điện. Thắp hương, vái chào chư thần theo trình tự từ gian chính điện đến các ban tả hữu và bàn thờ tiền nhân, giữ tâm niệm trang nghiêm.
Cách hạ lễ: Sau khi hết tuần hương, vái tạ ba lạy xin phép hạ lễ. Giấy tiền vàng bạc đem hóa tại nơi quy định; phẩm vật thụ lộc hoặc chia lộc cho gia đình.
Văn khấn tham khảo
Văn khấn tham khảo chung theo loại hình tín ngưỡng, không phải văn bản chính thức của di tích.
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần). Con kính lạy Hoàng thiên Hậu thổ chư vị Tôn thần. Con kính lạy ngài Bản cảnh Thành hoàng chư vị Đại Vương, chư vị Tôn thần cai quản bản xứ. Con kính lạy các bậc Tiền hiền, Hậu hiền, chư vị tiền bối có công khai hoang mở đất lập làng. Hôm nay là ngày... tháng... năm... (Âm lịch). Tín chủ con là:... Ngụ tại:... Thành tâm sắm sửa hương hoa lễ vật, thắp nén tâm hương dâng lên trước án. Kính cáo chư vị Tôn thần chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, phù hộ độ trì cho gia đạo bình an, công việc hanh thông, vạn sự tốt lành. Giải trừ tai ách, thân tâm an lạc. Chúng con lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin lượng cả phù trì. Nam mô A Di Đà Phật (3 lần, 3 lạy).
Thông tin tổng quan
Đình Tân Xuân là không gian sinh hoạt tín ngưỡng dân gian truyền thống, gắn liền với lịch sử định cư, khẩn hoang và đời sống tinh thần của cộng đồng cư dân ven biển địa phương.
Kiến trúc: Kiến trúc mang phong cách đình làng dân gian miền Trung truyền thống, kết cấu gạch mái ngói, không gian mở kết nối cộng đồng dân cư xung quanh.