Đình thân Bình Thủy
Đình · Tỉnh An Giang
Nội dung tổng quan bên dưới đang chờ biên tập viên kiểm chứng lại với nguồn xác thực — tham khảo, chưa đảm bảo chính xác 100%.
Đình thần Bình Thủy tọa lạc tại cù lao Bình Thủy (huyện Châu Phú, An Giang), là một công trình tín ngưỡng tiêu biểu được xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia năm 2000. Đình thờ Thành hoàng Bổn cảnh (được vua Tự Đức ban sắc phong năm 1852) cùng các bậc tiền hiền, hậu hiền có công mở đất. Nơi đây lưu giữ nguyên vẹn nếp sinh hoạt văn hóa dân gian Tây Nam Bộ với lễ hội Kỳ yên lớn vào tháng 5 âm lịch hằng năm.
Đình thân Bình Thủy ở đâu?
Tại Tỉnh An Giang.
Tọa độ: 10.516568, 105.3198131
Đình nằm tại xã Bình Thủy, huyện Châu Phú, tỉnh An Giang (thuộc cù lao Bình Thủy / cù lao Năng Gù trên sông Hậu). Từ trung tâm thành phố Long Xuyên, di chuyển theo Quốc lộ 91 về hướng Tây Bắc khoảng 25 km đến bến phà Năng Gù, sau đó qua phà sang cù lao và đi tiếp một đoạn ngắn là đến đình. Du khách có thể di chuyển thuận tiện bằng xe máy hoặc ô tô kết hợp phà.
Đình thân Bình Thủy thờ ai?
- Thành hoàng Bổn cảnh — Thần bảo hộ làng xã. Được vua Tự Đức ban sắc phong vào năm Tự Đức thứ 5 (1852).
- Tiền hiền, Hậu hiền — Các bậc tiền nhân có công khai hoang, lập làng. Được phụng thờ phối hưởng trong chánh điện và hậu sở.
Đình thân Bình Thủy có mấy bàn thờ?
3 ban thờ chính.
- Bàn thờ Thần (Thành hoàng Bổn cảnh) — Nằm ở trung tâm gian chánh điện, vị trí trang nghiêm nhất của đình.
- Bàn thờ Tả ban và Hữu ban — Hai bên hương án chính của gian chánh điện.
- Bàn thờ Tiền hiền - Hậu hiền — Khu vực hậu điện/nhà tiền hiền, thờ phụng các bậc tiền nhân khai phá đất cồn Năng Gù.
Lễ hội chính của Đình thân Bình Thủy vào thời điểm nào?
Mùng 9 đến ngày 10 tháng 5 âm lịch — Đại lễ Kỳ yên đình Bình Thủy thu hút đông đảo nhân dân cù lao và khách thập phương, gồm các nghi thức cổ truyền như lễ thỉnh sắc, tế thần nghinh sắc, cầu quốc thái dân an, cùng hoạt động hát bội và các hội thi truyền thống (như đua thuyền).
Kinh nghiệm hành lễ
Cách sắm lễ: Người dân và khách thập phương thường chuẩn bị lễ vật trang trọng, thanh tịnh gồm: nhang, đèn (hoặc nến), hoa tươi, quả tươi ngũ quả, trầu cau, trà nước, gạo muối. Khi cúng Kỳ yên lớn của làng có thể dâng lễ mặn truyền thống theo quy định của ban tế tự.
Cách dâng lễ: Trang phục lịch sự, kín đáo; giữ trật tự khi vào khuôn viên thờ tự. Lễ vật đặt lên bàn tiếp nhận hoặc hương án theo hướng dẫn của ban quản trị/ban tế tự đình; thắp nhang từ gian chính (bàn thờ Thần) trước rồi lần lượt tới các bàn thờ hai bên Tả Hữu và Hậu sở.
Cách hạ lễ: Chờ tàn tuần nhang mới tiến hành vái tạ và hạ lễ. Giữ gìn vệ sinh chung, không tùy tiện di dời hiện vật trong di tích.
Văn khấn tham khảo
Văn khấn tham khảo chung theo loại hình tín ngưỡng, không phải văn bản chính thức của di tích.
Nam mô A Di Đà Phật (3 lần). Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ chư vị Tôn thần. Con kính lạy ngài Đương niên Hành khiển, chư vị Bản cảnh Thành hoàng chi thần. Con kính lạy các ngài Tiền hiền, Hậu hiền, Tả hữu ban chi thần liệt vị. Tín chủ con là:... Ngụ tại:... Hôm nay ngày... tháng... năm... (âm lịch), tín chủ con thành tâm sắm sửa hương hoa phẩm vật, dâng lên trước án. Kính cẩn tâu trình chư vị Tôn thần giáng lâm trước án, chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật; phù hộ độ trì cho gia đạo bình an, phong điều vũ thuận, bá tánh an cư lạc nghiệp. Tín chủ con lễ bạc tâm thành, cúi xin chứng giám. Nam mô A Di Đà Phật (3 lần).
Thông tin tổng quan
Đình thần Bình Thủy là trung tâm sinh hoạt tín ngưỡng văn hóa làng xã của cư dân cù lao Năng Gù (Bình Thủy), lưu giữ các giá trị văn hóa phi vật thể qua lễ hội Kỳ yên và phản ánh quá trình khẩn hoang vùng đất bờ sông Hậu thuộc tỉnh An Giang thời nhà Nguyễn.
Năm khởi dựng: Nửa đầu thế kỷ XIX (nhận sắc phong năm 1852)
Kiến trúc: Kiến trúc mang phong cách đình làng Nam Bộ truyền thống với bố cục nhiều nóc nhà liền kề gồm võ ca, chánh điện và nhà hậu. Hệ thống cột gỗ lớn, mái lợp ngói âm dương có gắn phù điêu lưỡng long chầu nguyệt; nội thất chánh điện bảo tồn nhiều bao lam, hoành phi, câu đối được chạm khắc tinh xảo.
Xếp hạng di tích: Di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia theo Quyết định số 95/QĐ-BVHTT ngày 24/01/2000 của Bộ Văn hóa - Thông tin.