Lăng Ông Bà Chiểu
Lăng tẩm · Thành phố Hồ Chí Minh
Nội dung tổng quan bên dưới đang chờ biên tập viên kiểm chứng lại với nguồn xác thực — tham khảo, chưa đảm bảo chính xác 100%.
Lăng Ông Bà Chiểu (Thượng Công miếu) là quần thể di tích lăng mộ và đền tưởng niệm Tả quân Lê Văn Duyệt (1764–1832), vị Tổng trấn Gia Định Thành nổi tiếng triều Nguyễn. Trải qua những thăng trầm gắn liền với vụ án Lê Văn Khôi, khu lăng mộ được tái lập và mở rộng quy mô từ năm 1848 sau khi ông được phục hồi danh dự. Công trình mang đậm dấu ấn kiến trúc lăng miếu cổ Nam Bộ với nghệ thuật chạm khắc gỗ và phù điêu gốm men tinh xảo, được xếp hạng Di tích Lịch sử - Văn hóa cấp Quốc gia năm 1989.
Lăng Ông Bà Chiểu ở đâu?
Tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Tọa độ: 10.8015951, 106.6970142
Di tích tọa lạc tại phường 1, quận Bình Thạnh, cạnh khu vực chợ Bà Chiểu, bao quanh bởi các tuyến đường Phan Đăng Lưu, Lê Văn Duyệt (Đinh Tiên Hoàng cũ) và Vũ Tùng. Cách trung tâm Quận 1 khoảng 4 km về hướng Bắc, thuận tiện di chuyển bằng phương tiện cá nhân (xe máy, ô tô) hoặc các tuyến xe buýt đô thị đi qua trạm Chợ Bà Chiểu.
Nhân vật lịch sử liên quan
- Lê Văn Duyệt — Tả quân, Tổng trấn Gia Định Thành. Đại thần trụ cột triều Nguyễn, có công lớn trong việc khai hoang lập ấp, củng cố an ninh, phát triển kinh tế thương mại vùng đất Nam Bộ thời kỳ đầu thế kỷ 19.
- Đỗ Thị Phẫn — Chánh thất phu nhân. Vợ Tả quân Lê Văn Duyệt; phần mộ của bà được xây dựng song táng cùng phần mộ của Tả quân trong khuôn viên lăng.
Sự kiện lịch sử gắn với Lăng Ông Bà Chiểu
Năm 1832, Tả quân Lê Văn Duyệt qua đời và được an táng tại khu vực này. Năm 1835, sau cuộc biến loạn của con nuôi ông là Lê Văn Khôi, vua Minh Mạng đã phế bỏ tước hiệu, truyền san bằng mộ phần và dựng bia đá khắc án tích. Đến năm 1841 (thời Thiệu Trị) và chính thức năm 1848 (thời Tự Đức), ông được giải oan, phục hồi danh dự, cho phép trùng tu và xây dựng lại khu lăng mộ, đền miếu khang trang.
Ý nghĩa tưởng niệm
Tưởng niệm công tích của Tả quân Tổng trấn Gia Định Thành Lê Văn Duyệt cùng phu nhân; quần thể được phục hồi và khởi dựng quy mô từ năm 1848 sau khi triều đình nhà Nguyễn giải oan.
Thông tin tham quan
Mở cửa tham quan hằng ngày (thường từ 07:00 đến 17:00). Miễn phí vé vào cửa. Du khách cần giữ trang phục lịch sự, không gây ồn ào và tuân thủ các quy định bảo tồn hiện vật khi tham quan khu mộ cổ và chính điện.
Thông tin tổng quan
Di tích lịch sử - văn hóa ghi dấu giai đoạn định hình và phát triển vùng đất Sài Gòn - Gia Định, là công trình tiêu biểu cho kiến trúc lăng miếu truyền thống Nam Bộ thế kỷ 19.
Năm khởi dựng: 1848
Kiến trúc: Quần thể rộng hơn 18.500 m² bố trí theo trục đăng đối truyền thống gồm: Cổng tam quan, Nhà bia (chứa bia đá ca ngợi công đức do Phan Thanh Giản soạn thảo), Khu mộ và Đền thờ. Khu mộ là dạng mộ song táng đắp nấm mai rùa (mộ quy) theo thức táng thời Nguyễn. Đền thờ gồm tiền điện, trung điện và chính điện với mái lợp ngói âm dương, trang trí nhiều mảng gốm men Cây Mai và phù điêu chạm khắc gỗ tinh xảo.
Xếp hạng di tích: Được Bộ Văn hóa công nhận là Di tích Lịch sử - Văn hóa cấp Quốc gia theo Quyết định số 1288-VH/QĐ ngày 06/12/1989.