Phật viện Đồng Dương
Di tích lịch sử · Thành phố Đà Nẵng
Nội dung tổng quan bên dưới đang chờ biên tập viên kiểm chứng lại với nguồn xác thực — tham khảo, chưa đảm bảo chính xác 100%.
Phật viện Đồng Dương (xã Bình Định Bắc, huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam) được vua Indravarman II của vương quốc Champa khởi dựng vào năm 875, từng là trung tâm Phật giáo Đại thừa lớn nhất khu vực Champa và Đông Nam Á cổ đại. Quần thể này định danh phong cách kiến trúc nghệ thuật Đồng Dương thế kỷ IX - X. Dù phần lớn công trình đã bị phá hủy bởi bom đạn chiến tranh, dấu tích Tháp Sáng cùng nền móng khảo cổ học hiện còn giữ giá trị đặc biệt quan trọng trong nghiên cứu lịch sử văn hóa và tôn giáo cổ.
Phật viện Đồng Dương ở đâu?
Tại Thành phố Đà Nẵng.
Tọa độ: 15.6753292, 108.2943955
Di tích nằm tại thôn Đồng Dương, xã Bình Định Bắc, huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam (cách trung tâm TP Đà Nẵng khoảng 65 km về phía nam, cách TP Tam Kỳ khoảng 40 km về phía tây bắc). Từ ngã ba Hà Lam (QL1A, huyện Thăng Bình), rẽ vào QL14E đi hướng tây khoảng 15 km sẽ đến khu di tích. Phương tiện phù hợp: ô tô, xe máy.
Nhân vật lịch sử liên quan
- Indravarman II — Quốc vương Champa (người sáng lập triều đại Indrapura). Khởi dựng đại Phật viện năm 875 để thờ Bồ Tát Laksmindra Lokesvara dưới dạng Phật giáo Đại thừa.
- Henri Parmentier — Nhà khảo cổ học người Pháp (Viện Viễn Đông Bác Cổ - EFEO). Chủ trì cuộc khai quật quy mô lớn đầu thế kỷ 20 (năm 1902), lập bản vẽ và ghi nhận cấu trúc hoàn chỉnh của Phật viện trước khi bị tàn phá bởi chiến tranh.
Sự kiện lịch sử gắn với Phật viện Đồng Dương
Năm 875, vua Indravarman II cho dựng phật viện và vương triều Indrapura hưng thịnh ở vùng Trung Bộ. Trải qua các thế kỷ sau đó và đặc biệt là chiến tranh thế kỷ 20, khu quần thể bị tàn phá nặng nề bằng bom đạn, phần lớn các tháp đổ sập hoàn toàn.
Ý nghĩa tưởng niệm
Quần thể tu viện và trung tâm tôn giáo - giáo dục Phật giáo Đại thừa lớn nhất của vương quốc Champa thời kỳ Indrapura.
Thông tin tham quan
Khu di tích khảo cổ ngoài trời, mở cửa tự do quanh năm, không thu phí tham quan. Du khách cần lưu ý di tích chủ yếu là phế tích và chân móng tháp, cấu trúc gạch cổ rất dễ phong hóa nên tuyệt đối không leo trèo, dẫm đạp lên phế tích Tháp Sáng và các khối gạch cổ.
Thông tin tổng quan
Phật viện Đồng Dương là di tích Phật giáo Đại thừa Champa quy mô bậc nhất Đông Nam Á thời bấy giờ, đại diện tiêu biểu và đặt tên cho một giai đoạn nghệ thuật quan trọng của điêu khắc, kiến trúc Champa - phong cách Đồng Dương (thế kỷ IX - X).
Năm khởi dựng: 875
Kiến trúc: Được quy hoạch trên trục đông - tây dài khoảng 1.300 m, gồm ba cụm viện liên hoàn ngăn cách nhau bởi các bờ tường gạch dày: khu tháp thờ trung tâm, giảng đường/tu viện và các cổng tháp (Gopura). Điêu khắc mang đường nét khỏe khoắn, khuôn mặt tượng tạc nét đậm, môi dày, lông mày giao nhau đặc trưng của phong cách Đồng Dương.
Xếp hạng di tích: Xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt theo Quyết định số 2499/QĐ-TTg ngày 22/12/2016 của Thủ tướng Chính phủ.